Küresel endeks sağlayıcısı MSCI, 2026 Piyasa Sınıflandırması Değerlendirmesi kapsamında Türkiye sermaye piyasalarına ilişkin dikkat çeken açıklamalarda bulundu. Kuruluş, özellikle son dönemde bazı yatırım fonları ve düşük fiili dolaşıma sahip hisselerde yaşanan olağanüstü fiyat hareketlerinin uluslararası yatırımcıların radarında olduğunu ortaya koydu.
Fon hisselerindeki yükselişler tartışma yarattı
Son iki yılda Borsa İstanbul’da özellikle bazı yatırım fonlarının yoğun şekilde pozisyon aldığı hisselerde görülen sert yükselişler piyasalarda geniş yankı uyandırmıştı. Bazı hisselerde kısa süre içerisinde yaşanan çok yüksek değer artışları, fiili dolaşım oranları ve yatırımcı yapısına ilişkin tartışmaları da beraberinde getirmişti.
MSCI raporunda da uluslararası kurumsal yatırımcıların, bazı küçük ve orta ölçekli şirketlerde şirketlerle bağlantılı olduğu değerlendirilen fonlar aracılığıyla koordineli işlemler gerçekleştirildiğine yönelik endişeler taşıdığı belirtildi.
Fiili dolaşım oranları mercek altında
Raporda, söz konusu işlemlerin bazı şirketlerin fiili dolaşımdaki pay oranlarının gerçekte olduğundan daha yüksek görünmesine neden olabileceği ifade edildi.
Bu durumun özellikle MSCI gibi endeks sağlayıcıları açısından önem taşıdığına dikkat çekilirken, fiili dolaşım oranlarının yatırım yapılabilirlik ve endeks ağırlıkları açısından temel kriterlerden biri olduğu vurgulandı.
Son dönemde yatırımcıların yoğun şekilde tartıştığı bazı fonların belirli hisselerde yüksek oranlarda pozisyon taşıması ve bu hisselerde görülen sıra dışı fiyat performansları, piyasa yapısına ilişkin soru işaretlerini artırmıştı.
SPK’nın düzenlemesi olumlu bulundu
MSCI, Sermaye Piyasası Kurulu’nun fiili dolaşım hesaplamasına yönelik son düzenlemesini olumlu karşıladığını açıkladı.
Düzenleme kapsamında, nihai faydalanıcısı zaten fiili dolaşım dışında kabul edilen kişi veya gruplarla ilişkili fonların elindeki payların da fiili dolaşım hesabı dışında bırakılması öngörülüyor.
Bu değişiklik sonrasında Borsa İstanbul’da çok sayıda şirketin fiili dolaşım oranında önemli düşüşler yaşanırken, bazı hisselerin endeks ağırlıklarında da değişiklik gündeme geldi.
Kasım ayına kadar kritik süreç
MSCI, mevcut adımların olumlu olmakla birlikte yeterli görülmesi için uygulama sonuçlarının izleneceğini belirtti.
Kuruluş, yatırımcıların özellikle nihai faydalanıcı bilgilerinin daha şeffaf açıklanmasını, koordineli işlemlere karşı etkin denetim mekanizmalarının işletilmesini ve fiili dolaşımı yapısal olarak bozulmuş hisselerin belirlenmesine yönelik kurallı bir çerçeve oluşturulmasını beklediğini ifade etti.
MSCI değerlendirmesinde, Kasım 2026’ya kadar bu alanlarda yeterli ilerleme sağlanamaması halinde Türkiye’nin endekslerdeki konumuna ilişkin resmi istişare sürecinin başlatılabileceği uyarısına da yer verildi.
Son dönemdeki gelişmeler dikkat çekiyor
MSCI’nin açıklaması, SPK’nın son haftalarda bazı fonlar ve portföy yönetim şirketlerine yönelik verdiği idari para cezaları ile fiili dolaşım hesaplamasında yaptığı kapsamlı değişikliklerin hemen ardından geldi.
Piyasada özellikle belirli fonların yoğunlaştığı hisselerde yaşanan olağanüstü fiyat hareketleri ve sonrasında gelen düzenleyici adımlar, Türkiye sermaye piyasalarının uluslararası yatırımcılar nezdindeki görünümü açısından kritik başlıklar arasında yer almaya devam ediyor.
